Κύπρος και Βουλγαρία πρώτες στο Δείκτη Οικονομικής Ελευθερίας 2021, ουραγός η Ελλάδα σε Βαλκάνια και Ευρώπη

Κύπρος και Βουλγαρία πρώτες στο Δείκτη Οικονομικής Ελευθερίας 2021, ουραγός η Ελλάδα σε Βαλκάνια και Ευρώπη

Το Αμερικανικό Heritage Foundation δημοσίευσε τον Δείκτη Οικονομικής Ελευθερίας 2021 όπου κατατάσσει τις χώρες με το κατά πόσο ελεύθερη είναι η οικονομία τους. Στην αξιολόγηση προσμετρώνται διάφορες παράμετροι, όπως η αποτελεσματικότητα της δικαιοσύνης, η κυβερνητική ακεραιότητα, το φορολογικό βάρος, η επενδυτική ελευθερία κ.α.

Σύμφωνα με την κατάταξη για τις χώρες που επικεντρώνεται το IBNA η Κύπρος που είναι στην 33η θέση και η Βουλγαρία στην 35η ανήκουν στην κατηγορία των κυρίως ελεύθερων χωρών του δείκτη οικονομικής ελευθερίας (ΔΟΕ).

Ακολουθούν οι χώρες που κατατάσσονται στην κατηγορία μέτριας οικονομικής ελευθερίας, με την Ελλάδα να καταλαμβάνει την τελευταία θέση στις χώρες των Βαλκανίων, προτελευταία στην Ευρώπη πάνω από την Ουκρανία και μια θέση πριν την κατηγορία κυρίως ανελεύθερες.

Κύπρος

Πιο συγκεκριμένα σύμφωνα με τα στοιχεία του Heritage Foundation, ο δείκτης οικονομικής ελευθερίας(ΔΟΕ) της Κύπρου είναι 71,4, καθιστώντας την οικονομία της την 33η πιο ελεύθερη στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της έχει αυξηθεί κατά 1,3 βαθμούς, κυρίως λόγω των βελτιώσεων της δικαστικής αποτελεσματικότητας και της ακεραιότητας της κυβέρνησης. Η Κύπρος κατατάσσεται 19η μεταξύ 45 χωρών στην Ευρώπη και η συνολική βαθμολογία της είναι πάνω από τους περιφερειακούς και παγκόσμιους μέσους όρους.

Φέτος, η οικονομική ελευθερία στην Κύπρο ανήλθε λίγο υψηλότερα στην κατηγορία κυρίως ελεύθερη, στην οποία η χώρα εισήλθε το 2020 για πρώτη φορά από το 2012. Τα πολυετή προβλήματα με τη δικαστική αποτελεσματικότητα και τις κρατικές δαπάνες είχαν συγκρατήσει την κυπριακή οικονομία. Απαιτούνται πρόσθετες μεταρρυθμίσεις για τη βελτίωση της ταχύτητας και της αποτελεσματικότητας του δικαστικού συστήματος.

Βουλγαρία

Ο ΔΟΕ της Βουλγαρίας είναι 70,4, καθιστώντας την οικονομία της την 35η πιο ελεύθερη στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της αυξήθηκε κατά 0,2 βαθμούς, κυρίως λόγω της βελτίωσης της βαθμολογίας στην φορολογική επιβάρυνση. Η Βουλγαρία κατατάσσεται στην 20η θέση μεταξύ των 45 χωρών στην Ευρώπη και η συνολική βαθμολογία της είναι πάνω από τους περιφερειακούς και παγκόσμιους μέσους όρους.

Η Βουλγαρία κατάφερε να ξεπεράσει το όριο της κατηγορίας των κυρίως ελεύθερων οικονομιών το 2020 για πρώτη φορά από το 1995. Προκειμένου η βουλγαρική οικονομία να κινηθεί υψηλότερα στην κυρίως ελεύθερη κατηγορία, η κυβέρνηση θα πρέπει να εφαρμόσει μεταρρυθμίσεις που θα αντιμετωπίζουν τις πρόσθετες ελλείψεις που αντικατοπτρίζονται στις χαμηλές βαθμολογίες της χώρας για δικαστική αποτελεσματικότητα και την ακεραιότητα της κυβέρνησης.

Ρουμανία

Ο ΔΟΕ της Ρουμανίας είναι 69,5, καθιστώντας την οικονομία της την 43η πιο ελεύθερη το 2021. Η συνολική βαθμολογία της μειώθηκε κατά 0,2 πόντους, κυρίως λόγω της μείωσης της βαθμολογίας στο δείκτη της δημοσιονομικής υγείας. Η Ρουμανία κατατάσσεται 26η μεταξύ των 45 χωρών στην Ευρώπη και η συνολική βαθμολογία της είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Αν και η ρουμανική οικονομία είχε ανέλθει μέσα από τις τάξεις των μέτρια ελεύθερων για περισσότερο από μια δεκαετία, υποχώρησε λίγο φέτος. Για να επιστρέψει στον δρόμο, η κυβέρνηση θα πρέπει να επικεντρωθεί στη βελτίωση του δικαστικού συστήματος, στην ενίσχυση των προσπαθειών κατά της διαφθοράς, στην άρση των ακαμψιών στην αγορά εργασίας και στον περαιτέρω εκσυγχρονισμό του χρηματοπιστωτικού τομέα, αναφέρει η έκθεση του Heritage Foundation.

Βόρεια Μακεδονία

Η βαθμολογία του ΔΟΕ της Βόρειας Μακεδονίας είναι 68,6, καθιστώντας την οικονομία της την 46η πιο ελεύθερη το 2021. Η συνολική βαθμολογία της μειώθηκε κατά 0,9 πόντους, κυρίως λόγω της μείωσης της ελευθερίας του εμπορίου. Η Βόρεια Μακεδονία κατατάσσεται 27η μεταξύ 45 χωρών στην περιοχή της Ευρώπης και η συνολική βαθμολογία της είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Για να αντιστραφεί η πορεία προς μια μεγαλύτερη οικονομική ελευθερία, η πρώτη προτεραιότητα για την κυβέρνηση της Βόρειας Μακεδονίας πρέπει να είναι η μεταρρύθμιση του δικαστικού συστήματος, του δαπανηρού και φουσκωμένου δημόσιου τομέα και των άλλων κρατικών θεσμών. Η επίτευξη ενός άλλου στόχου, η προώθηση των άμεσων ξένων επενδύσεων σε βιομηχανίες προσανατολισμένες στις εξαγωγές, θα ενθαρρυνθεί από την ισχυρότερη επιβολή της καταστολής της διαφθοράς.

Σλοβενία

Ο ΔΟΕ της Σλοβενίας είναι 68,3, καθιστώντας την οικονομία της την 48η πιο ελεύθερη στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της αυξήθηκε κατά 0,5 βαθμούς, κυρίως λόγω της βελτίωσης της αποτελεσματικότητας του δικαστικού συστήματος. Η Σλοβενία κατατάσσεται 28η μεταξύ 45 χωρών στην περιοχή της Ευρώπης και η συνολική βαθμολογία της είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Η σλοβενική οικονομία παραμένει στη μέτρια ελεύθερη κατηγορία για τέταρτο συνεχόμενο έτος. Για να προχωρήσει ψηλότερα στις τάξεις της οικονομικής ελευθερίας, η κυβέρνηση θα πρέπει να λάβει μέτρα για τη βελτίωση των δεικτών όπως η οικονομική ελευθερία και η δικαστική αποτελεσματικότητα. Υπάρχει μια ιδιαίτερη ανάγκη να αντιμετωπιστούν οι πολιτικές υψηλής φορολογίας και βάρους δαπανών που περιορίζουν τις επενδύσεις και την επιχειρηματικότητα του ιδιωτικού τομέα.

Σερβία

Ο ΔΟΕ της Σερβίας είναι 67,2, καθιστώντας την οικονομία της την 54η πιο ελεύθερη στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της αυξήθηκε κατά 1,2 βαθμούς, κυρίως λόγω της βελτίωσης της βαθμολογίας στην φορολογική επιβάρυνση. Η Σερβία κατατάσσεται 30η μεταξύ των 45 χωρών στην Ευρώπη και η συνολική βαθμολογία της είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Η οικονομία της Σερβίας διατήρησε την ανοδική της πορεία στη μέτρια ελεύθερη κατηγορία φέτος. Για να αυξηθεί αυτή η θετική ώθηση προς μεγαλύτερη οικονομική ελευθερία, η κυβέρνηση θα πρέπει να συνεχίσει να βελτιώνει το επιχειρηματικό και επενδυτικό κλίμα ενισχύοντας το κράτος δικαίου, ιδίως με τη μεταρρύθμιση του δικαστικού συστήματος και τη διοχέτευση περισσότερων πόρων στην Υπηρεσία κατά της Διαφθοράς.

Κοσσυφοπέδιο

Ο ΔΟΕ του Κοσσυφοπεδίου είναι 66,5, καθιστώντας την οικονομία του 58η πιο ελεύθερη στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της μειώθηκε κατά 0,9 πόντους, κυρίως λόγω της μείωσης των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας. Το Κοσσυφοπέδιο κατατάσσεται 32ο μεταξύ 45 χωρών στην περιοχή της Ευρώπης και η συνολική βαθμολογία του είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Η οικονομία του Κοσσυφοπεδίου βρισκόταν στη σειρά των μετρίως ελεύθερων από την αρχή της βαθμολογίας του δείκτη το 2016. Η οικονομική ελευθερία εμποδίζεται από την πολιτική αστάθεια, τη διαφθορά, έναν αναξιόπιστο ενεργειακό εφοδιασμό, μια μεγάλη μαύρη οικονομία, τις ανεπίλυτες διαφορές ιδιοκτησίας και ένα αδύναμο νομικό σύστημα που αντικατοπτρίζεται στις χαμηλές βαθμολογίες για τα δικαιώματα ιδιοκτησίας, τη δικαστική αποτελεσματικότητα και την ακεραιότητα της κυβέρνησης.

Αλβανία

Ο ΔΟΕ της Αλβανίας είναι 65,2, καθιστώντας την οικονομία της την 66η πιο ελεύθερη το 2021. Η συνολική βαθμολογία της έχει μειωθεί κατά 1,7, κυρίως λόγω της πτώσης των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας και της αποτελεσματικότητας της δικαιοσύνης. Η Αλβανία κατατάσσεται 35η μεταξύ 45 χωρών στην περιοχή της Ευρώπης και η συνολική βαθμολογία της είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Η οικονομική ελευθερία της Αλβανίας έφτασε σε υψηλά επίπεδα το 2020, αλλά έχει μειωθεί φέτος, καθυστερώντας την πρόοδο στην κάλυψη του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Ωστόσο, η κυβέρνηση κατάφερε να διατηρήσει τον έλεγχο του ελλείμματος του προϋπολογισμού και του δημόσιου χρέους. Για να προωθήσει την υποψηφιότητά της για ένταξη στην ΕΕ, η Αλβανία πρέπει να ενισχύσει τους θεσμούς του κράτους δικαίου και να βελτιώσει τη βαθμολογία της για τα δικαιώματα ιδιοκτησίας, τη δικαστική αποτελεσματικότητα και την ακεραιότητα της κυβέρνησης.

Τουρκία

Ο ΔΟΕ της Τουρκίας είναι 64,0, καθιστώντας την οικονομία της 76η πιο ελεύθερη στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της μειώθηκε κατά 0,4 βαθμούς, κυρίως λόγω της μείωσης της δημοσιονομικής υγείας. Η Τουρκία κατατάσσεται 37η μεταξύ 45 χωρών στην Ευρώπη και η συνολική βαθμολογία της είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Οποιαδήποτε πρόοδος της οικονομικής ελευθερίας θα απαιτήσει ευρεία μεταρρύθμιση για τη βελτίωση της διαφάνειας και της αποτελεσματικότητας του ρυθμιστικού συστήματος. Πιο επείγον, η κυβέρνηση πρέπει να ενισχύσει τη δικαστική αποτελεσματικότητα και την καταπολέμηση της διαφθοράς, και τα δύο παραμένουν κατεστραμμένα μετά την εκκαθάριση του δικαστικού συστήματος που ακολούθησε την απόπειρα πραξικοπήματος το 2016.

Κροατία

Ο ΔΟΕ της Κροατίας είναι 63,6, καθιστώντας την οικονομία της 79η στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της αυξήθηκε κατά 1,4 πόντους, κυρίως λόγω της βελτίωσης στη βαθμολογία της φορολογικής επιβάρυνσης. Η Κροατία κατατάσσεται 38η μεταξύ 45 χωρών στην περιοχή της Ευρώπης και η συνολική βαθμολογία της είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Και πάλι το 2021, η οικονομία της Κροατίας κινήθηκε λίγο υψηλότερα στην κατηγορία μέτριας ελεύθερης οικονομίας και έθεσε νέο ρεκόρ για την οικονομική ελευθερία της. Για περαιτέρω πρόοδο, η κυβέρνηση πρέπει να επιταχύνει την εφαρμογή του πακέτου διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που έχει καθυστερήσει πολύ, ώστε να μπορεί να πουλήσει κρατικές εταιρείες και να μειώσει τις κρατικές δαπάνες. Περαιτέρω βελτιώσεις απαιτούνται επίσης στο δικαστικό σύστημα και στους εργατικούς νόμους.

Μαυροβούνιο

Η βαθμολογία του Μαυροβουνίου είναι 63,4, καθιστώντας την οικονομία της 80η πιο ελεύθερη στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της αυξήθηκε κατά 1,9 βαθμούς, κυρίως λόγω της βελτίωσης της δημοσιονομικής υγείας. Το Μαυροβούνιο κατατάσσεται 39ο μεταξύ 45 χωρών στην Ευρώπη και η συνολική βαθμολογία του είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Η οικονομία του Μαυροβουνίου ανέβηκε στις τάξεις των μέτρια ελεύθερων φέτος. Τα υψηλά επίπεδα δημόσιων δαπανών και χρέους, τα οποία παρεμποδίζουν την υλοποίηση μεγαλύτερης οικονομικής ελευθερίας, θα μετριαστούν με τη βελτίωση της δημόσιας χρηματοδότησης. Η χώρα παραμένει επίσης γεμάτη από διαφθορά και ένα αδύναμο κράτος δικαίου, καθώς το ρυθμιστικό περιβάλλον παραμένει περίπλοκο και χρονοβόρο.

Βοσνία Ερζεγοβίνη

Ο ΔΟΕ της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης είναι 62,9, καθιστώντας την οικονομία της 82η πιο ελεύθερη στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της αυξήθηκε κατά 0,3 βαθμούς, κυρίως λόγω της βελτίωσης της βαθμολογίας στην φορολογική επιβάρυνση. Η Βοσνία-Ερζεγοβίνη κατατάσσεται 40η μεταξύ 45 χωρών στην περιοχή της Ευρώπης και η συνολική βαθμολογία της είναι κάτω από τον περιφερειακό μέσο όρο αλλά πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Η οικονομία της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης παραμένει μέτρια ελεύθερη για πέμπτο συνεχόμενο έτος. Το κύριο εμπόδιο για μεγαλύτερη οικονομική ελευθερία παραμένει η πολύ χαμηλή απόδοση στους δείκτες του κράτους δικαίου: δικαιώματα ιδιοκτησίας, αποτελεσματικότητα δικαστικού χαρακτήρα και ακεραιότητα της κυβέρνησης. Η υιοθέτηση πολιτικών για τη βελτίωση της ελευθερίας των επιχειρήσεων είναι επίσης απαραίτητη, αλλά απαιτεί καλύτερη συνεργασία μεταξύ των ξεχωριστών πολιτικών οντοτήτων της χώρας.

Ελλάδα

Ο ΔΟΕ της Ελλάδας είναι 60,9, καθιστώντας την οικονομία της την 96η πιο ελεύθερη στον Δείκτη του 2021. Η συνολική βαθμολογία της αυξήθηκε κατά 1,0 πόντο, κυρίως λόγω της βελτίωσης της αποτελεσματικότητας του δικαστικού συστήματος. Η Ελλάδα κατατάσσεται 44η, αφήνοντας πίσω της μόνο την Ουκρανία, μεταξύ 45 χωρών στην περιοχή της Ευρώπης και η συνολική βαθμολογία της είναι κάτω από τους περιφερειακούς και παγκόσμιους μέσους όρους.

Η οικονομία της Ελλάδας επέστρεψε στη σειρά των μέτρια ελεύθερων για πρώτη φορά σε μια δεκαετία. Ωστόσο, για να αξιοποιήσει αυτήν την πρόοδο προς μια μεγαλύτερη οικονομική ελευθερία, η κυβέρνηση θα πρέπει να μειώσει τις δαπάνες, να ενισχύσει τους θεσμούς του κράτους δικαίου, να καταπολεμήσει αποτελεσματικά τη δημόσια και ιδιωτική διαφθορά και να βελτιώσει την οικονομική ελευθερία και την επενδυτική ελευθερία./ibna

Πηγή: Heritage Foundation

πηγη